U bent hier: Home / Medische info / Vitaminen
VITAMINEN

Vitaminen zijn organische verbindingen zonder energetische waarde, die noodzakelijk zijn voor het organisme en die de mens niet of niet in voldoende hoeveelheden kan aanmaken. Ze moeten tenminste ten dele uit de voeding komen. Ze zijn in twee groepen onder te verdelen: vetoplosbare vitaminen zoals vitamine A, vitamine D, vitamine E en vitamine K en wateroplosbare vitaminen, zoals de 8 vitaminen van groep B en vitamine C. 

Hieronder vind je een tabel met de meest voorkomende vitamines. Hun werking en bron wordt vermeld, alsook de stoornissen in geval van een tekort aan de desbetreffende vitamine.

vitamine 

werking 

bron 

tekort

 vit A (retinol)

bevordert de verhoorning van het epitheel 

margarine, melkvet, lever, eieren, vis, fruit, wortel 

nachtblindheid 

 vit B1 (thiamine)

celstofwisseling 

brood, granen, melk, vlees, aardappelen, groenten, gist 

hartritmestoornissen, verminderde reflexen 

 vit B2 (riboflavine)

celstofwisseling 

melk, vlees, brood, graanproducten, groenten, gist 

huidaandoeningen en haaruitval, vaak als gevolg van zwaar alcoholmisbruik 

vit B3 (nicotinamide en nicotinezuur) 

onderdeel van co-enzym A, betrokken bij de citroenzuurcyclus 

mlek, aardappelen, brood, vlees, groenten, eierdooier 

dermatitis, diarree, dementie 

Vit B5 (panthotheenzuur) 

metabolisme van vetten en suikers 

vlees, eieren, volkorenproducten, peulvruchten, melk(producten), groenten en fruit 

cardiovasculaire afwijkingen, zenuwafwijkingen 

vit B6 (pyridoxine) 

celstofwisseling, vorming van bloedcellen, vorming van RNA en DNA 

lever, vlees, vis, melk, kaas, eieren, soja 

convulsies, huidaandoeningen en defecte antistofproductie, vaak als gevolg van zwaar alcoholmisbruik 

vit B8 (biotine) 

stofwisseling 

lever, nier, eidooier, gist, noten, granen 

huidaandoeningen 

vit B9 of
vit B11 (foliumzuur) 

celstofwisseling 

brood, groenten, vlees, melk, eieren, gist 

anemie 

vit B12 (cobalamine) 

omzetting van homocysteïne in methionine 

vlees, lever, eieren, melk, kaas, marmite 

bloedarmoede 

vit C (ascorbinezuur)

vorming van hemoglobine, collagene weefsels en steroïde hormonen

fruit (citrus), aardappelen, groenten

scheurbuik

Vit D2 (ergocalciferol)

resorptie en afzetting van calcium, vooral in beenderen en gebit

paddenstoelen en margarine

rachitis

Vit D3 (cholecalciferol)

resorptie en afzetting van calcium, vooral in beenderen en gebit

vette vis

spierkramp, stuipen

vit E (alfa-tocoferol) 

aspecifiek antioxidans in diverse weefsels 

plantaardige oliën, granen, eieren, bladgroenten 

 

vit K1 (fytomenadion)
Vit K3 (naftochinon)

synthese in de lever van trombinogeen en andere bloedstollingscomponenten 

bladgroenten, tomaten, tarwe, eieren, lever, vis

 

 

Terwijl vitaminen in alle levende levensvormen dezelfde rol vervullen, hebben hogere organismen (zoals de mens) hun vermogen om vitamines te maken verloren. Bij gebrek aan een vitamine kunnen ziekten optreden, die te verhelpen zijn door tijdig toedienen van het ontbrekende vitamine. De ziekten die door gebrek aan vitaminen ontstaan, heten gebreksziekten of avitaminosen. De bekendere gebreksziekten zoals beriberi en scheurbuik zijn voorbeelden van gebreksziekten die optreden bij ernstige gebreken aan vitamine B1 en vitamine C. Geringe tekorten van vitaminen kunnen ook mildere klachten veroorzaken.
Een gebrek aan vitaminen kan o.a. optrede door een gebrek ervan in de voeding. Als u bijvoorbeeld geen vlees eet of veganisme bedrijft, kunnen er gemakkelijk vitamine B12 gebreken optreden. Dit omdat vitamine B12 alleen in dierlijke producten voorkomt. Allergieën of intoleranties leiden vaak tot een onbalans in het dieet en kunnen de opname van vitaminen en mineralen verslechteren.

 

AANVERWANTE PRODUCTEN