Vitaminen zijn organische verbindingen zonder energetische waarde, die noodzakelijk zijn voor het organisme en die de mens niet of niet in voldoende hoeveelheden kan aanmaken. Ze moeten tenminste ten dele uit de voeding komen. Ze zijn in twee groepen onder te verdelen: vetoplosbare vitaminen zoals vitamine A, vitamine D, vitamine E en vitamine K en wateroplosbare vitaminen, zoals de 8 vitaminen van groep B en vitamine C.
Hieronder vind je een tabel met de meest voorkomende vitamines. Hun werking en bron wordt vermeld, alsook de stoornissen in geval van een tekort aan de desbetreffende vitamine.
|
vitamine |
werking |
bron |
tekort |
|
vit A (retinol) |
bevordert de verhoorning van het epitheel |
margarine, melkvet, lever, eieren, vis, fruit, wortel |
nachtblindheid |
|
vit B1 (thiamine) |
celstofwisseling |
brood, granen, melk, vlees, aardappelen, groenten, gist |
hartritmestoornissen, verminderde reflexen |
|
vit B2 (riboflavine) |
celstofwisseling |
melk, vlees, brood, graanproducten, groenten, gist |
huidaandoeningen en haaruitval, vaak als gevolg van zwaar alcoholmisbruik |
|
vit B3 (nicotinamide en nicotinezuur) |
onderdeel van co-enzym A, betrokken bij de citroenzuurcyclus |
mlek, aardappelen, brood, vlees, groenten, eierdooier |
dermatitis, diarree, dementie |
|
Vit B5 (panthotheenzuur) |
metabolisme van vetten en suikers |
vlees, eieren, volkorenproducten, peulvruchten, melk(producten), groenten en fruit |
cardiovasculaire afwijkingen, zenuwafwijkingen |
|
vit B6 (pyridoxine) |
celstofwisseling, vorming van bloedcellen, vorming van RNA en DNA |
lever, vlees, vis, melk, kaas, eieren, soja |
convulsies, huidaandoeningen en defecte antistofproductie, vaak als gevolg van zwaar alcoholmisbruik |
|
vit B8 (biotine) |
stofwisseling |
lever, nier, eidooier, gist, noten, granen |
huidaandoeningen |
|
vit B9 of |
celstofwisseling |
brood, groenten, vlees, melk, eieren, gist |
anemie |
|
vit B12 (cobalamine) |
omzetting van homocysteïne in methionine |
vlees, lever, eieren, melk, kaas, marmite |
bloedarmoede |
|
vit C (ascorbinezuur) |
vorming van hemoglobine, collagene weefsels en steroïde hormonen |
fruit (citrus), aardappelen, groenten |
scheurbuik |
|
Vit D2 (ergocalciferol) |
resorptie en afzetting van calcium, vooral in beenderen en gebit |
paddenstoelen en margarine |
rachitis |
|
Vit D3 (cholecalciferol) |
resorptie en afzetting van calcium, vooral in beenderen en gebit |
vette vis |
spierkramp, stuipen |
|
vit E (alfa-tocoferol) |
aspecifiek antioxidans in diverse weefsels |
plantaardige oliën, granen, eieren, bladgroenten |
|
|
vit K1 (fytomenadion) |
synthese in de lever van trombinogeen en andere bloedstollingscomponenten |
bladgroenten, tomaten, tarwe, eieren, lever, vis |
Terwijl vitaminen in alle levende levensvormen dezelfde rol vervullen, hebben hogere organismen (zoals de mens) hun vermogen om vitamines te maken verloren. Bij gebrek aan een vitamine kunnen ziekten optreden, die te verhelpen zijn door tijdig toedienen van het ontbrekende vitamine. De ziekten die door gebrek aan vitaminen ontstaan, heten gebreksziekten of avitaminosen. De bekendere gebreksziekten zoals beriberi en scheurbuik zijn voorbeelden van gebreksziekten die optreden bij ernstige gebreken aan vitamine B1 en vitamine C. Geringe tekorten van vitaminen kunnen ook mildere klachten veroorzaken.
Een gebrek aan vitaminen kan o.a. optrede door een gebrek ervan in de voeding. Als u bijvoorbeeld geen vlees eet of veganisme bedrijft, kunnen er gemakkelijk vitamine B12 gebreken optreden. Dit omdat vitamine B12 alleen in dierlijke producten voorkomt. Allergieën of intoleranties leiden vaak tot een onbalans in het dieet en kunnen de opname van vitaminen en mineralen verslechteren.



Wij helpen u graag


